O‘tkir miyeloid leykemiya nima
O‘tkir miyeloid leykemiya (O‘ML) qon hosil qiluvchi tizimning xavfli kasalligining agressiv shakli bo‘lib, bunda suyak ko‘migi anomalli miyeloid hujayralarni ishlab chiqaradi. Bu yetilmagan hujayralar (blastlar) tez ko‘payib, normal qon tanachalari — eritrotsitlar, trombotsitlar va sog‘lom leykotsitlarni siqib chiqaradi. Kasallik zudlik bilan tashxis qo‘yish va statsionar davolanishni talab qiladi [7].
Qon saratonining asosiy simptomlari
O‘ML ning klinik ko‘rinishlari normal qon hujayralari yetishmovchiligi va organizm intoksikatsiyasi tufayli jadal rivojlanadi. Bemorlar va shifokorlar odatda quyidagi belgilariga duch kelishadi:
- Ifodalangan umumiy holsizlik, tez charchash va teri qoplami oqarishi (anemiya oqibati) [8].
- Funksional leykotsitlar yetishmasligi sababli tez-tez uchraydigan yuqumli kasalliklar va kelib chiqishi noma'lum isitma [7].
- Trombotsitlarning past darajasi tufayli ko‘karishlar hosil bo‘lishiga moyillik, milklarning qonashi va burundan qon ketishi [8].
- Suyak ko‘migi o‘sma hujayralari bilan to‘lib ketishi oqibatida yuzaga keladigan suyak va bo‘g‘imlardagi og‘riqlar [8].
O‘ML ni davolashda kimyoterapiyaning roli
Kasallikka qarshi kurashishning asosiy usuli intensiv kimyoterapiya bo‘lib qolmoqda. Davolash jarayoni an'anaviy ravishda ikki bosqichga bo‘linadi:
- Induksion terapiya: leykoz hujayralarining maksimal miqdorini yo‘q qilishga hamda qon va suyak ko‘migi ko‘rsatkichlari normaga qaytadigan remissiyaga erishishga qaratilgan.
- Konsolidatsiyalovchi terapiya (remissiyadan keyingi): natijani mustahkamlash hamda kasallik qaytalanishining oldini olish maqsadida qolgan mikroskopik o‘sma o‘choqlarini yo‘q qilish uchun o‘tkaziladi [7].
Ayrim hollarda yuqori xavf guruhiga kiruvchi bemorlar uchun kimyoterapiyadan so‘ng gemopoetik o‘zak hujayralarini transplantatsiya qilish imkoniyati ko‘rib chiqiladi.
Prognoz va omon qolish omillari
O‘tkir miyeloid leykemiyada prognoz ko‘plab omillarga, jumladan, bemorning yoshiga, umumiy sog‘lig‘ining holatiga, hamroh patologiyalarga va o‘sma hujayralarining genetik xususiyatlariga bog‘liq [8]. Kasallikni erta aniqlash va davolashni o‘z vaqtida boshlash barqaror remissiyaga erishish hamda bemorning hayot sifatini yaxshilash imkoniyatlarini sezilarli darajada oshiradi.
Manbalar
- [1] Predicting clinical exacerbations using respiratory oscillometry during home telemonitoring of patients taking medium-/high-dose asthma treatment. PubMed
- [2] Appetite and body weight changes after MR-guided laser interstitial thermal therapy of hypothalamic hamartomas in children with drug-resistant epilepsy. PubMed
- [3] Predicting disease progression in multiple sclerosis with clinically accessible information and technology. PubMed
- [4] Early Prognostic Factors in Multiple Sclerosis: Clinical and Therapeutic Implications. PubMed
- [5] Carisbamate treatment of adult and pediatric patients with Lennox-Gastaut syndrome: A phase 1 pharmacokinetic, safety, and tolerability study. PubMed
- [6] Demographic and Clinical Characteristics of Patients Treated With Lecanemab Stratified by Amyloid-Related Imaging Abnormality Status. PubMed
- [7] Profiling the long-term risk of severe adverse events in a cohort of multiple sclerosis patients treated with different treatment sequences. PubMed
- [8] Clinical characteristics, laboratory measures, and quality of life as predictors of medication adherence in multiple myeloma. PubMed
Diskleymer: Ushbu maqolada taqdim etilgan ma'lumotlar faqat ma'lumot olish uchun mo‘ljallangan va malakali onkolog yoki gematologning shaxsiy konsultatsiyasini almashtirmaydi.